Python |

tei-mcp

Sun, 15 Mar 2026 00:00:00 +0000

tei-mcp: TEI P5 cho tác tử AI

tei-mcp là một máy chủ mã nguồn mở, cho phép các trợ lý lập trình AI truy cập trực tiếp vào đặc tả . Thay vì dựa vào dữ liệu huấn luyện đã ghi nhớ – thứ thường sinh ra thẻ đánh dấu trông hợp lý mà sai – AI có thể tra cứu đặc tả theo thời gian thực.

Tính năng

Máy chủ phân tích ODD của TEI P5 và cung cấp 16 công cụ:

Tra cứu bất kỳ phần tử, lớp, macro hay mô-đun nào theo tên, không phân biệt hoa thường, kèm gợi ý khi gõ nhầm
Phân giải thuộc tính xuyên suốt toàn bộ hệ phân cấp lớp TEI (cục bộ + kế thừa)
Khai triển mô hình nội dung thành cây có cấu trúc, với phân giải lớp và macro
Kiểm tra lồng ghép – quan hệ cha–con trực tiếp hoặc khả năng đạt tới đệ quy, có theo dõi đường dẫn
Kiểm định tài liệu theo TEI P5: mô hình nội dung, thuộc tính, danh sách giá trị đóng, tính toàn vẹn của tham chiếu và cảnh báo lỗi thời
Kiểm định từng phần tử cho quy trình biên tập từng bước
Nạp tùy biến ODD để giới hạn lược đồ vào tập con riêng của dự án
Tìm kiếm trên mọi loại thực thể bằng biểu thức chính quy

Cài đặt

pip install tei-mcp

Hoặc chạy trực tiếp bằng:

uvx tei-mcp

Sử dụng

Thêm vào bất kỳ ứng dụng khách tương thích MCP nào (Claude, Cursor, Windsurf, v.v.):

{
 "mcpServers": {
 "tei": {
 "command": "uvx",
 "args": ["tei-mcp"]
 }
 }
}

Mã nguồn và tài liệu có tại .

Multi-Saxon

Fri, 28 Mar 2025 00:00:00 +0000

Multi-Saxon: Xử lý XSLT song song cho kho ngữ liệu TEI lớn

Multi-Saxon lấp một khoảng trống đáng kể trong bộ công cụ xử lý XML: nó cho phép chạy song song các phép biến đổi XSLT 2.0 và 3.0 mà LXML (thư viện XML phổ biến của Python) không xử lý được. Được thiết kế riêng cho những bộ sưu tập tài liệu XML TEI lớn, Multi-Saxon rút ngắn đáng kể thời gian xử lý nhờ thực thi song song hiệu quả.

Tính năng chính

Hỗ trợ XSLT nâng cao: Xử lý các phép biến đổi XSLT 2.0 và 3.0, vượt ngoài khả năng của LXML
Xử lý song song: Giảm mạnh thời gian biến đổi trên các bộ sưu tập tài liệu lớn nhờ song song hóa
Tối ưu cho TEI: Được thiết kế riêng cho tài liệu XML theo chuẩn Text Encoding Initiative (TEI)
Hiệu năng mở rộng được: Xử lý hiệu quả những kho ngữ liệu từ vài trăm đến hàng nghìn tài liệu
Đa nền tảng: Chạy được trên nhiều hệ điều hành và môi trường khác nhau

Vấn đề mà Multi-Saxon giải quyết

Học giả nhân văn số làm việc với TEI thường vấp phải hai trở ngại lớn:

LXML (thư viện xử lý XML thông dụng của Python) chỉ hỗ trợ XSLT 1.0, nên không thể dùng các tính năng nâng cao của XSLT 2.0/3.0
Xử lý tuần tự những kho ngữ liệu TEI lớn có thể tốn thời gian đến mức không chấp nhận được

Multi-Saxon giải quyết cả hai bằng cách tận dụng năng lực XSLT nâng cao của Saxon, đồng thời phân phối việc xử lý trên nhiều lõi để đạt mức tăng hiệu năng đáng kể.

Triển khai

Multi-Saxon kết hợp Python với bộ xử lý Saxon của Java để tạo nên một đường ống biến đổi hiệu năng cao:

Dùng thư viện Saxon của Java để xử lý XSLT 2.0/3.0 một cách vững chắc
Dùng cơ chế đa tiến trình để phân phối các phép biến đổi trên những lõi CPU sẵn có
Quản lý hiệu quả các nhóm bộ xử lý nhằm tối đa hóa thông lượng
Cung cấp giao diện đơn giản để xử lý hàng loạt tài liệu TEI

Ví dụ sử dụng

from multi_saxon import MultiSaxon

# Initialize with your XSLT stylesheet
transformer = MultiSaxon("transform.xsl")

# Transform a single document
transformer.transform("input.xml", "output.xml")

# Transform an entire directory in parallel
transformer.transform_directory("input_dir", "output_dir")

Tác động đối với nhân văn số

Với những dự án nhân văn số phải xử lý các bộ sưu tập tài liệu TEI lớn, Multi-Saxon cho phép:

Thực hiện những phép biến đổi phức tạp trên toàn bộ kho ngữ liệu, điều bất khả với LXML
Rút ngắn mạnh thời gian xử lý (thường gấp 5–10 lần trên hệ thống đa lõi)
Phân tích tinh vi hơn nhờ các tính năng nâng cao của XSLT 2.0/3.0
Đơn giản hóa quy trình xử lý trọn bộ sưu tập tài liệu

Mã nguồn và tài liệu có tại .

persNamer

Fri, 28 Mar 2025 00:00:00 +0000

persNamer: Nối TEI với Virtual International Authority File

persNamer là một công cụ Python chuyên dụng, giúp đưa dữ liệu nhân danh có thẩm quyền từ VIAF (Virtual International Authority File) vào tài liệu TEI XML một cách trơn tru. Bằng cách chuyển mã định danh VIAF thành thẻ đánh dấu TEI dùng được ngay, persNamer giảm hẳn phần việc thủ công khi tạo các mục nhân danh có cấu trúc cho ấn bản học thuật kỹ thuật số.

Bài toán kiểm soát thẩm quyền trong TEI

Ấn bản học thuật kỹ thuật số thường đòi hỏi định danh chính xác các nhân vật lịch sử, kể cả tên chuẩn hóa và năm sinh năm mất. Để kiểm soát thẩm quyền nhất quán trong suốt một dự án, người ta phải:

Nhận diện nhân vật trong văn bản lịch sử
Tìm dữ liệu có thẩm quyền về họ
Tạo các mục TEI đúng định dạng
Bảo đảm tham chiếu nhất quán trong toàn dự án

Các bước này thường làm bằng tay, tốn thời gian và dễ thiếu nhất quán.

persNamer vận hành ra sao

persNamer tự động hóa quy trình ấy bằng cách:

Lấy dữ liệu VIAF: Từ một mã định danh VIAF, công cụ truy xuất dữ liệu RDF qua cơ chế thương lượng nội dung HTTP
Trích xuất thông tin chính: Phân tích RDF để lấy tên ưu tiên, ngày sinh và ngày mất
Sinh thẻ đánh dấu TEI: Tạo ra hai đoạn XML thiết yếu:
- Một mục trong tệp thẩm quyền (phần tử <person> với xml:id được sinh tự động, <persName>, <birth>, <death> và <idno type="VIAF">)
- Một thẻ chú giải riêng (<persName> với thuộc tính ref trỏ về mục thẩm quyền)

Đầu ra kép này cho phép người biên tập duy trì một tệp thẩm quyền tập trung, đồng thời dễ dàng chèn thẻ chú giải vào văn bản TEI của mình.

Tính năng chính

Sinh mã định danh chuẩn hóa: Tạo XML ID nhất quán theo dạng pers-[familyname]-[givenname initial] (ví dụ pers-deteligny-c)
Phân tích RDF: Dùng rdflib để trích thông tin từ nhiều thuộc tính RDF khác nhau (ví dụ rdfs:label, schema:name, viaf:mainHead)
Giao diện dòng lệnh: Chạy đơn giản, chỉ cần một số VIAF làm đối số bắt buộc duy nhất
Đầu ra chi tiết: Cung cấp thông tin xử lý đầy đủ bên cạnh XML kết quả

Ví dụ sử dụng

python persNamer.py 314802260

Lệnh này cho ra:

<person xml:id="pers-deteligny-c">
 <persName>Charles deTéligny</persName>
 <birth>1535</birth>
 <death>1572-08-24</death>
 <idno type="VIAF">314802260</idno>
</person>

<persName ref="#pers-deteligny-c">Charles deTéligny</persName>

Ứng dụng trong nhân văn số

persNamer đặc biệt hữu ích cho:

Ấn bản học thuật kỹ thuật số cần kiểm soát thẩm quyền
Dự án mã hóa TEI làm việc với nhân vật lịch sử
Sáng kiến dữ liệu liên kết nối tài liệu với hồ sơ thẩm quyền
Bảo đảm tính nhất quán trên những kho ngữ liệu TEI lớn
Giảng dạy khái niệm kiểm soát thẩm quyền trong các khóa nhân văn số

Triển khai

persNamer được viết bằng Python và phụ thuộc vào:

requests cho các yêu cầu HTTP
rdflib để phân tích RDF
lxml để xử lý XML

Mã nguồn và tài liệu có tại .